|
|
Zachować wigor
Powszechnie wiadomo, że wolne rodniki negatywnie wpływają na stan zdrowia i przyczyniają się do procesu starzenia organizmu. Natura przewidziała jednak na nie swoiste antidotum. Są nim antyoksydanty. Najpopularniejsze to witaminy C, E, beta-karoten oraz niektóre składniki mineralne.
Człowiek do życia potrzebuje tlenu, Jednak w procesie jego zużywania przez organizm powstają produkty przejściowe, zwane wolnymi rodnikami. Są to związki, które zawierają cząsteczki tlenu z brakującymi elektronami. Chcąc uzupełnić swoje „niedobory", wolne rodniki kradną elektrony od zdrowych komórek, powodując ich uszkodzenie. Uważa się, że właśnie takie uszkodzenia odpowiadają za proces starzenia się organizmu i mogą przyczyniać się rozwoju różnych chorób. Sądzi się też, że wolne rodniki docierają do jądra komórkowego, powodując mutacje materiału genetycznego, l tak rozwój chorób serca, nowotworów, niepłodność, wady wrodzone, zaćma, zwyrodnienia plamki żółtej, obniżenie sprawności układu immunologicznego, a nawet pojawienie się zmarszczek przypisywane są działaniu wolnych rodników. Zdolność do unieszkodliwiania wolnych rodników, a tym samym do ochrony komórek przed zniszczeniem przypisywana jest antyoksydantom. Najlepiej poznane to witaminy E, C oraz beta-karoten.
Wyniki badań naukowych wskazują na istnienie związku pomiędzy przyjmowaniem antyoksydantów a stanem zdrowia. Interwencja prowadzona w populacji 30 000 uczestników wykazała, że w okresie pięcioletnim ci, którzy otrzymywali codziennie witaminę E, selen oraz beta-karoten mieli o 13% niższy wskaźnik zapadalności na nowotwory niż uczestnicy, którym podawano tylko placebo. Inne badanie opublikowane w „The New England Journal of Medicine" z 1993 roku dowodzi, że podawanie 100 IU witaminy E dziennie powoduje znaczący spadek częstości występowania choroby wieńcowej. Również nowe badania nad korzystnym działaniem innych, mniej znanych antyoksydantów, jak likopen i luteina, przynoszą obiecujące wyniki. Likopen wiąże się ze zmniejszoną częstotliwością występowania raka prostaty, zaś luteina zależnego od wieku zwyrodnienia plamki żółtej. Choć badania jeszcze trwają i nie można jednoznacznie określić antyoksydantów jako leków na choroby i starzenie się, spożywanie ich większej ilości przynosi dobrze udokumentowane korzyści w poprawie zdrowia.
Dieta sporej grupy ludzi, zwłaszcza starszych, jest uboga w antyoksydanty. Niewiele osób odżywia się według zalecanych norm. Ludzie starsi zamiast dodawać do swojej diety więcej owoców i warzyw, będących źródłem antyoksydantów, jedzą mniejsze porcje tego samego rodzaju jedzenia, z którego całymi latami składały się ich posiłki. Stąd w tej populacji często obserwuje się niedobory witamin i mikroelementów, które mogą być spowodowane mniejszą podażą, ale również niedokładnym rozdrabnianiem pokarmów, gorszą pracą przewodu pokarmowego, zmniejszeniem łaknienia wskutek osłabienia zmysłu powonienia i smaku, a także niechęcią do przygotowywania posiłków tylko dla siebie. Dlatego preparaty uzupełniające dietę mogą być dla seniorów jedynym sposobem na to, aby zapewnić im potrzebne składniki w odpowiednich ilościach.
lek. med. Agnieszka Szumska-Olczak Magazyn „Farmacja i ja”
powrót
|
|
|
|
